Hiện nay viêm gan là mối quan tâm sức khỏe toàn cầu khá quan trọng và còn là một trong các bệnh nhiễm siêu vi thường gặp nhất. Năm nào trong nước  ta cũng có hàng chục ngàn người mắc căn bệnh này. Vào năm 1999, một số thuốc chích ngừa viêm gan siêu vi đã bắt đầu được sử dụng, nhưng các bệnh viện trong nước ta đã phải tiếp nhận 11.870 bệnh nhân viêm gan siêu vi. Con số đó dĩ nhiên còn thấp hơn số thực tế nhiều, vì không ít bệnh nhân đã điều trị tại nhà, không đến bệnh viện.

Viêm gan siêu vi

Gọi viêm gan siêu vi (VGSV) là khi gan của chúng ta bị những siêu vi từ ngoài tấn công vào, gây ra những tổn thương cho gan, nghĩa là gây bệnh cho gan. Bệnh VGSV có trên tất cả thế giới, nhưng có nhiều nhất ở các nước thuộc Đông Nam Á, trong đó có nước ta. Đa số người bệnh là trẻ em, nhưng người lớn cũng có thể mắc, và cũng đã không ít người lớn chết về bệnh này, hoặc chết vì những hậu quả của bệnh này: như xơ gan, ung thư gan.
VGSV có thể xảy ra dưới 3 thể bệnh chủ yếu: Viêm gan cấp, Viêm gan tối cấp và Viêm gan mạn.

Viêm gan cấp

Viêm gan cấp thường xảy ra khi siêu vi mới tấn công vào gan. Khi đó, người bệnh sẽ có một số triệu chứng đặc hiệu: Sốt, mệt mỏi, vàng da.

  • Sốt là triệu chứng đầu tiên, sốt thường nhẹ, giống cảm cúm
  • Mệt mỏi
  • Vàng da sẽ xuất hiện vài ngày sau khi sốt kèm vàng mắt, nước tiểu sẫm màu. Thường khi vàng da xuất hiện, người bệnh sẽ hết sốt, thì bệnh viêm gan đã được xác định
  • Chán ăn, đầy bụng, nôn ói, đau bụng vùng trên rốn, đau khớp
  • Đợt cấp chỉ kéo dài khoảng 2-3 tuần. Sau đó, các triệu chứng bớt dần, người bệnh hồi phục hoàn toàn.

Viêm gan tối cấp ngược lại, có thể làm chết người ngay. Trong viêm gan tối cấp, các triệu chứng xuất hiện đột ngột hơn, nặng hơn và thường xảy ra sau khi người bệnh bắt đầu có vàng da. Tuy nhiên cũng có trường hợp người bệnh bị viêm gan cấp đã trên 1 tuần, bệnh tưởng chừng như sắp khỏi, mới đột nhiên xuất hiện các triệu chứng của viêm gan tối cấp, trong đó, nổi bật nhất là 2 triệu chứng hết sức nặng: hôn mê và xuất huyết.

  • Hôn mê: tiến triển rất nhanh. Thoạt đầu, người bệnh chỉ lừ đừ, vật vã, có khi 2 tay co giật nhẹ, rồi rất nhanh sau đó, người bệnh đi vào hôn mê hoàn toàn. Người bệnh thở gấp, mạch nhanh và rất yếu, và có thể có các cơn co giật. Đây là chứng “hôn mê gan”
  • Xuất huyết: người bệnh nôn ói ra máu, tiêu ra máu, tiểu ra máu, các vết hoặc các đám đỏ bầm dưới da, chảy máu chỗ chích thuốc.

Viêm gan tối cấp là 1 thể viêm gan hết sức nặng, thường làm người bệnh chết nhanh chóng. Ngay ở các nước tiên tiến, với đầy đủ các phương tiện cấp cứu hiện đại, tỷ lệ tự vong trong thể bệnh này cũng chiếm tới trên 80%.

Viêm gan mạn thường xảy ra sau khi người bệnh khỏi bệnh viêm gan cấp được 1 thời gian, có khi hàng tháng, có khi hàng năm sau đó. Trong viêm gan mạn, người bệnh không có các triệu chứng rõ rệt như trong viêm gan cấp hoặc viêm gan tối cấp, mà chỉ có các triệu chứng âm ỉ nhưng kéo dài.

Viêm gan mạn có thể xuất hiện dưới 2 thể bệnh: thế tiềm ẩn (thể dai dẳng), và thể hoạt động (thể tấn công).

Người bệnh bị viêm gan mạn thể tiềm ẩn thường chỉ có những triệu chứng không rõ rệt: mệt mõi, ăn uống chậm tiêu, táo bón và thường không để ý đến. Chỉ khi có dịp đi thăm bệnh, thầy thuốc cho xét nghiệm mới phát hiện ra bệnh.

Còn trong viêm gan mạn thể hoạt động, thì các triệu chứng rõ rệt hơn: người bệnh suy nhược, rất yếu, chán ăn, luôn luôn bị dị ứng, nổi mề đay, ngứa, luôn luôn bị no hơi, đầy bụng và thỉnh thoảng lại có 1 đợt sốt tự nhiên, không có nguyên nhân gì cả. Các triệu chứng này có thể kéo dài, và ngày càng trầm trọng hơn, làm người bệnh suy sụp trông thấy. Khi đi khám bệnh, xét nghiệm, mới phát hiện ra là viêm gan mạn thể hoạt động. Thể viêm gan này thường do siêu vi viêm gan B, C gây nên, và có thể tiến triển tới xơ gan, hoặc ung thư gan, làm người bệnh chết dần chết mòn, vô phương cứu chữa.

Nguyên nhân sơ bộ và biện pháp phòng tránh

Các siêu vi gây viêm gan đột nhập vào cơ thể con người qua 4 con đường chủ yếu:

  • Đường ăn uống
  • Đường máu
  • Đường tình dục
  • Đường mẹ truyền sang con

Các biện pháp phòng ngừa chủ yếu:

  • Giữ vệ sinh ăn uống
  • Đảm bảo an toàn chích thuốc, truyền dịch. Ngoài ra, rất thận trọng đảm bảo vô trùng khi phải làm những việc có gây chảy máu hoặc xây sát da
  • Sống lành mạnh, trong sạch
  • Các bà mẹ đang có bầu, nếu có điều kiện, nên được xét nghiệm máu vào tháng thứ 7 của thai kỳ: nếu có mang mầm bệnh SV B, thì cần được thầy thuốc hướng dẫn phương pháp phòng ngừa để tránh truyền bệnh cho trẻ ngay từ khi mới sanh.

Bên cạnh phương pháp điều trị hiện đại, thì việc chữa bệnh bằng y học cổ truyền đang là phương pháp điều trị bệnh gan phổ biến hiện nay. Theo PGS.TS Nguyễn Thị Ngọc Giao, Viện Công nghệ sinh học, Viện Khoa học và Công nghệ Việt Nam, nước ta nằm trong vùng nhiệt đới gió mùa, có rất nhiều cây cối, hoa quả, trong đó có những hệ enzyme giúp bảo vệ cơ thể. Đặc biệt nhiều loại cây cỏ có tác dụng giải độc cho gan được sử dụng nhưng chủ yếu chế biến bằng cách nấu cao hoặc sắc nước để uống như Diệp hạ Châu, Nhân Trần, Cỏ nhọ Nồi, Râu bắp. Ngày nay, các nhà khoa học đã tiến hành nghiên cứu, tổng hợp các tinh chất từ các loại thảo dược đó và bào chế ra sản phẩm với mục đích ứng dụng hiệu quả vào thực tế, như hỗ trợ điều trị gan nhiễm mỡ, viêm gan, đồng thời tăng cường chức năng gan.

 

Nhận xét

comments