Việc dùng thuốc và dược chất không đúng, cộng với môi trường sống ngày càng ô nhiễm đã góp phần làm cho gan bị tổn thương, ảnh hưởng lớn đến sức khỏe và tính mạng người bệnh.

Trước tiên, là do ý thức người dân về y tế còn rất kém. Mỗi khi bị bệnh, người ta rất ngại đi khám mà chỉ ra nhà thuốc mua uống tạm. Bản thân người bệnh cũng thường lạm dụng thuốc, nhất là các thuốc giảm đau, kháng viêm trong khi đa số trường hợp viêm gan do thuốc là do các loại này gây ra. 

Chưa kể việc dùng thuốc của nhiều người còn rất tuỳ tiện, khi đau mới uống và khi bớt là tự ngưng, có khi giảm liều vì sợ uống nhiều bị nóng hoặc tự ý tăng liều để mau khỏi bệnh. Khi uống toa nào thấy hợp là tiếp tục mua y như vậy cho những lần đau tương tự, hoặc giới thiệu người khác mua giống như vậy. Ngay cả với thầy thuốc cũng có hiện tượng lạm dụng kê đơn, cho quá nhiều thuốc không cần thiết, có khi chưa cân nhắc kỹ các tương tác và tác dụng phụ. Thực trạng thuốc kém chất lượng, nguồn gốc không rõ nhưng vẫn còn lưu hành cũng là một mối nguy hại. 

bacsi1Điều trị cho bệnh nhân viêm gan

Các nhóm thuốc gây hại cho gan

Thống kê của Bộ Y tế, hơn 1.000 loại thuốc, hoá chất có khả năng gây độc cho gan. Các loại thuốc này được chia làm 2 nhóm chính.

Nhóm 1: Các thuốc được chuyển hóa ở gan gây ngộ độc gan do sử dụng quá liều hoặc kéo dài. Các thuốc này làm tổn thương hệ thống khử độc của tế bào gan, do đó làm giảm sút khả năng thải độc ở gan và phá hủy tế bào gan. Viêm gan theo kiểu này thường xảy ra do 2 tình huống: Dùng thuốc quá liều lượng do cố tình (tự tử) hoặc do nhầm lẫn các loại thuốc ngủ loại phenobacbital, thuốc trừ sâu, thuốc diệt chuột; bệnh nhân đang dùng thuốc để điều trị 1 bệnh mạn tính nào đó như các thuốc chống lao (pyrazinamid, rifamicin, rimifon), thuốc chống tăng huyết áp loại anphamethyldopa, thuốc cảm cúm loại paracetamol, các loại thuốc ngủ, chống viêm khớp, thuốc hạ mỡ máu, tiểu đường, viêm loét dạ dày. Bệnh nhân đang điều trị những bệnh này cần phải được theo dõi định kỳ và làm các xét nghiệm chức năng gan để phát hiện biến chứng viêm gan do thuốc.

Nhóm 2: Dùng thuốc với liều lượng nhỏ, thậm chí rất ít vẫn gây viêm gan. Tổn thương gan gây ra do các loại thuốc này là do phản ứng quá mức của cơ thể với thuốc. Viêm gan theo kiểu này thường hay gặp ở những người có cơ địa dị ứng hoặc trong gia đình có nhiều người bị dị ứng. Trẻ em, phụ nữ thường bị tổn thương gan nhiều hơn là nam.

Bảo vệ gan ra sao?

Để hạn chế tình trạng tổn thương cho gan, trước tiên người bệnh phải thận trọng khi dùng bất kỳ loại thuốc gì, đọc kỹ hướng dẫn và phải tuân thủ theo chỉ định bác sĩ. Khi có biểu hiện khác thường trong lúc đang dùng thuốc phải thông báo ngay cho bác sĩ biết để đánh giá xem có phải do thuốc gây ra không. Khi dùng thuốc mà có biểu hiện chán ăn, sợ mỡ, nước tiểu sẫm màu, đau tức vùng gan thì cần đến ngay các cơ sở y tế để được kiểm tra phát hiện và điều trị kịp thời.

Viêm gan do thuốc thường là cấp tính, ít khi là viêm mạn tính. Nếu ngừng thuốc gây viêm gan kết hợp với các thuốc bảo vệ tế bào gan và chế độ ăn uống hợp lý, có thể bệnh sẽ giảm dần. Lưu ý, nếu bắt buộc phải sử dụng các loại thuốc điều trị bệnh có khả năng gây hại cho gan, nên sử dụng kết hợp với thuốc bảo vệ gan có nguồn gốc thảo dược để bảo vệ gan và tránh những phản ứng phụ không mong muốn.

Nhận xét

comments